Mỗi năm có vài tháng sâm Mỹ được bán dưới dạng củ tươi: chắc, giòn, màu nhạt và còn giữ độ ẩm như khi ở trong đất. Nhiều gia đình hay nấu với sâm chờ đến mùa này để thái lát cho vào canh và trà. Nếu trước giờ bạn chỉ mua sâm khô, sâm tươi cần chuẩn bị kỹ hơn một chút. Dưới đây là cách mua, bảo quản và dùng.
Chúng tôi là nông trại gia đình của Joe Heil ở Edgar, Wisconsin. Gia đình chúng tôi làm nông từ năm 1953, và hiện là nhà trồng sâm lớn nhất Wisconsin tính theo sản lượng thu hoạch. Mọi củ sâm tươi chúng tôi bán đều đến từ vườn sâm của chính mình.
Khi nào có sâm tươi
Sâm Mỹ là cây trồng của mùa thu. Củ được đào sau nhiều mùa sinh trưởng trong vườn có che bóng, và sâm tươi được bán khoảng từ tháng 9 đến tháng 1. Ngoài khoảng thời gian đó, bạn chỉ mua được sâm khô, sâm thái lát, bột sâm hoặc trà sâm.
Mua sâm tươi ở đâu
Sâm tươi dễ hỏng, nên càng ít khâu trung gian từ vườn đến bếp nhà bạn càng tốt. Mua trực tiếp từ người trồng nghĩa là bạn biết củ sâm được trồng ở đâu, đào lúc nào và vụ sâm bao nhiêu năm tuổi.
Mua của ai, những câu hỏi này cũng hữu ích:
- Trồng ở đâu? "Sâm Mỹ (American ginseng)" chỉ tên loài cây, không phải nơi trồng. Hãy tìm nơi nói rõ địa điểm trồng.
- Vụ sâm bao nhiêu năm tuổi? Sâm trồng thường được thu hoạch ở ba đến năm năm tuổi. Củ càng nhiều tuổi càng lớn và giá mỗi pound càng cao.
- Vận chuyển thế nào? Sâm tươi cần được gửi nhanh, đóng gói lạnh để đến nơi vẫn chắc.
- Có bán theo trọng lượng tịnh không? Mỗi củ khác nhau về kích thước và hình dáng, nên so sánh theo trọng lượng là công bằng nhất.
Trong mùa, bạn có thể đặt sâm Mỹ Wisconsin tươi trực tiếp từ nông trại của chúng tôi. Đơn hàng sâm tươi được miễn phí vận chuyển, giao trong 1 ngày đến mọi địa chỉ ở Mỹ, đóng gói cùng túi giữ lạnh trong thùng cách nhiệt.
Chọn củ: tuổi và kích cỡ
Sâm tươi dành cho bếp gia đình của chúng tôi được bán theo trọng lượng, trộn nhiều cỡ, từ 8 oz đến 10 lb, nên mỗi túi có đủ cỡ củ để thái lát, nấu canh và pha trà.
Cửa hàng, nhà hàng và người mua số lượng lớn cũng có thể đặt sâm tươi theo độ tuổi (vụ 3 đến 5 năm) và sâm tươi loại jumbo từ vụ 5 năm của chúng tôi, khoảng 6 đến 8 củ mỗi pound. Xem chương trình bán sỉ của chúng tôi.
Khi so sánh giá, hãy nhớ đến trọng lượng nước. Khoảng 3 pound sâm tươi sấy lại còn khoảng 1 pound sâm khô. Một pound sâm tươi thường rẻ hơn một pound sâm khô, nhưng cũng chứa ít sâm hơn. Trang giá mỗi pound liệt kê giá hiện tại theo độ tuổi và cỡ túi, còn hướng dẫn sâm tươi hay sâm khô giải thích dạng nào hợp với bếp của bạn.
Cách bảo quản sâm tươi
Trong tủ lạnh
Cho sâm tươi vào tủ lạnh ngay khi nhận hàng. Đừng rửa cho đến khi sẵn sàng dùng, vì hơi ẩm trên bề mặt làm sâm nhanh hỏng hơn trong tủ lạnh. Bọc sâm bằng khăn giấy khô, không quấn quá chặt, và để trong ngăn rau củ. Bảo quản như vậy, sâm tươi giữ được khoảng 2 đến 3 tuần.
Trong ngăn đông
Nếu bạn có nhiều hơn mức dùng hết trong vài tuần, hãy cấp đông bớt. Chia sâm thành từng phần trước để chỉ lấy ra lượng cần dùng. Bạn có thể cấp đông nguyên củ trong túi đông lạnh kín, hoặc thái lát trước rồi chia lát sâm vào các túi nhỏ vừa cho một nồi canh hay vài cốc trà. Lát sâm đông lạnh có thể cho thẳng vào nồi đang sôi mà không cần rã đông.
Cách rửa và thái sâm tươi
Khi sẵn sàng nấu, chỉ lấy ra những củ bạn định dùng.
- Chà nhẹ. Rửa sâm dưới vòi nước mát, dùng bàn chải mềm hoặc ngón tay gỡ đất ở các nếp và kẽ. Vỏ sâm tươi mỏng nên không cần gọt.
- Thái mỏng, cắt ngang củ. Dùng dao sắc cắt ngang thành những lát mỏng như đồng xu. Sâm tươi giòn và dễ cắt hơn nhiều so với sâm khô.
- Dùng cả râu sâm. Rễ phụ nhỏ và râu mịn có cùng hương vị sâm như củ chính. Hãy băm nhỏ và cho vào nồi cùng các lát sâm.
Để tìm hiểu thêm về độ tuổi của củ, cách sơ chế và các tên gọi như tây dương sâm (xi yang shen) và hoa kỳ sâm (hua qi shen), xem hướng dẫn về sâm Mỹ của chúng tôi.
Cách nấu đơn giản với sâm tươi
Canh sâm với gà hoặc thịt heo
Ở nhiều gia đình, nấu canh là cách dùng sâm tươi phổ biến nhất. Chần nửa con gà hoặc khoảng một pound thịt heo, rửa sạch, cho vào nồi cùng vài lát sâm tươi, vài lát gừng, một nắm táo đỏ và nước ngập mặt. Đun sôi rồi hầm nhỏ lửa trong một tiếng rưỡi đến hai tiếng. Nêm muối vào cuối. Củ sâm cho vị đất, hơi đắng và dịu dần trong nước canh. Muốn biết định lượng chính xác, xem công thức canh gà sâm của chúng tôi.
Trà từ lát sâm mỏng
Cho vài lát sâm tươi mỏng vào cốc và rót nước vừa sôi. Đậy nắp và hãm 10 đến 15 phút. Lát sâm tươi cho hương vị nhẹ và xanh hơn so với sâm khô. Muốn trà đậm hơn, hãy đun các lát sâm trong nồi nhỏ vài phút. Bạn có thể châm thêm nước nóng vào cùng các lát sâm một hoặc hai lần.
Sâm thái lát ngâm mật ong
Sâm ngâm mật ong là một cách chế biến truyền thống ở nhiều gia đình người Hoa. Chà rửa và thái sâm tươi thật mỏng, xếp từng lớp vào hũ thủy tinh sạch rồi đổ mật ong ngập hoàn toàn. Giữ hũ trong tủ lạnh. Sau vài ngày các lát sâm mềm đi và thấm mật ong. Mọi người ăn một lát riêng, hoặc khuấy một muỗng cả lát sâm lẫn mật vào nước nóng. Hãy làm một mẻ nhỏ để dùng hết sớm.
Một số ý tưởng khác
- Cho lát sâm vào cháo khi đang nấu.
- Thả vài lát sâm vào nồi nước hầm xương hoặc nước dùng.
- Đun nhỏ lửa các lát sâm với lê và chút đường phèn để có món chè đơn giản.
Mua sâm tươi từ nông trại của chúng tôi
Chúng tôi trồng, đào và đóng gói mọi củ sâm tươi bán ra tại nông trại ở Wisconsin. Chúng tôi không bao giờ trộn lẫn sâm trồng ở Canada hay châu Á. Sâm tươi được bán theo trọng lượng tịnh với các cỡ từ 8 oz đến 10 lb, và đơn lớn được gửi trong các túi 1 lb dễ cất tủ lạnh, cấp đông hoặc chia sẻ. Bạn có thể tìm hiểu thêm về gia đình và vườn sâm của chúng tôi ở trang giới thiệu. Mời xem thêm về sâm Wisconsin của chúng tôi.
Mùa sâm ngắn. Nếu bạn muốn sâm tươi để nấu canh mùa đông này hoặc làm quà dịp lễ, hãy đặt sâm tươi khi mùa thu hoạch còn kéo dài.
Câu hỏi thường gặp
Sâm tươi để được bao lâu trong tủ lạnh?
Khoảng 2 đến 3 tuần. Hãy để sâm chưa rửa, bọc lỏng bằng khăn giấy khô và để trong ngăn rau củ. Muốn giữ lâu hơn, hãy cấp đông theo từng phần.
Khi nào mua được sâm tươi?
Sâm tươi được đào vào mùa thu và bán khoảng từ tháng 9 đến tháng 1. Thời gian còn lại trong năm, sâm Mỹ được bán dưới dạng sâm khô.
Sâm tươi sấy được bao nhiêu sâm khô?
Khoảng 3 pound sâm tươi sấy lại còn khoảng 1 pound sâm khô, vì phần lớn trọng lượng của sâm tươi là nước. Hãy nhớ điều này khi so sánh giá.
Sâm tươi có gửi đến bang của tôi không?
Có. Chúng tôi gửi sâm tươi miễn phí vận chuyển, giao trong 1 ngày đến mọi địa chỉ ở Mỹ, đóng gói lạnh trong thùng cách nhiệt. Hãy cho sâm vào tủ lạnh ngay khi nhận được thùng hàng.
